AdeGate

Bilgi ve İletişim Güvenliği Rehberi (BİG Rehberi): kimleri kapsar, uyum ve denetim nasıl yapılır?

Bilgi ve İletişim Güvenliği Rehberi, kamu kurumları ile kritik altyapı hizmeti veren işletmelerin uyması gereken ulusal güvenlik tedbirlerini tanımlar. Rehber 2020'den beri yürürlükte. 2026'da sahibi değişti, uyum ve denetim görevi Siber Güvenlik Başkanlığına geçti ve Mart 2026'da yeni sürümü yayımlandı. Bu sayfada rehberin kimleri kapsadığını, uyumun nasıl yürüdüğünü, denetimde neye bakıldığını ve hizmet veren firmaların durumunu anlattık.

Son güncelleme 21.11.2026. Yazan , ADEA Sistem.

Kısaca
  • BİG Rehberi, bilgi işlem birimi olan veya bilgi işlem hizmetini sözleşmeyle dışarıdan alan kamu kurumları ile kritik altyapı hizmeti veren işletmeleri kapsar.
  • Dayanağı 2019/12 sayılı Cumhurbaşkanlığı Genelgesi. Rehber ilk kez 27 Temmuz 2020'de yayımlandı, 1.1 sürümünün tarihi 1 Mart 2026.
  • Uyum, denetim ve gözetim görevi kapatılan Dijital Dönüşüm Ofisinden Siber Güvenlik Başkanlığına devredildi. Rehber yürürlükte.
  • Her varlık grubuna gizlilik, bütünlük, erişilebilirlik ve olası etkiye göre 1, 2 veya 3 kritiklik derecesi verilir. Tedbirler bu dereceye göre seçilir.
  • Kapsamdaki kurumlar yılda en az bir kez denetim yaptırır. Denetçiden ISO 27001 başdenetçi, CISA ya da TSE BİG Rehberi denetçi belgesi beklenir.
  • AdeGate, ağ ve sistem varlıklarında erişim onayı, kimlik doğrulama, kayıt yönetimi ve FortiGate yapılandırma yedeği için teknik kanıt üretir.

BİG Rehberi kimleri kapsıyor?

Rehberin kapsamı iki grup kurumdan oluşuyor. Birincisi devlet teşkilatı içinde yer alan ve kendi bilgi işlem birimi olan ya da bilgi işlem hizmetini sözleşmeyle üçüncü taraflardan alan kurum ve kuruluşlar. İkincisi kritik altyapı hizmeti veren işletmeler. Milli güvenlik kapsamında görev yapan kurumlar kapsam dışında tutuluyor.

Kritik altyapı tarafında belirleyici olan sektörel düzenleyicidir. Sektörel SOME'ler tarafından rehbere uymakla yükümlü tutulan işletmeler denetim yaptırmak zorunda. Siber Güvenlik Kurulunun 5 Mayıs 2026 toplantısı sonrasında açıklanan kritik altyapı sektörleri listesi enerji, finans, sağlık ve ulaştırmanın yanında imalat sanayi ve dijital hizmetler gibi alanları da içeriyor. Bir sektörde faaliyet göstermenin tek başına sizi rehber kapsamına sokup sokmadığı ise sektörel düzenleyicinin belirlemesine bağlı. Kendi durumunuzu sektörel SOME'nizden teyit edin.

Rehberin sahibi değişti, rehber yürürlükte

Rehberi hazırlayan Cumhurbaşkanlığı Dijital Dönüşüm Ofisi kapatıldı. 177 sayılı Cumhurbaşkanlığı Kararnamesi ve 7545 sayılı Siber Güvenlik Kanunu ile rehberin uyum, denetim ve gözetim görevleri Siber Güvenlik Başkanlığına geçti. Bu süreçte en sık sorulan soru rehberin sona erip ermediğiydi. Cevap hayır. Başkanlık rehberi, denetim rehberini ve ISO 27001 eşleştirme tablosunu kendi sitesinde Mart 2026 tarihli 1.1 sürümleriyle yeniden yayımladı. Başkanlığın Temmuz 2026 tarihli sıkça sorulan sorular dokümanı da uyum zorunluluğunun devamı ve denetim süreçleri gibi başlıkları ele alıyor.

Yeni sürümde doküman üzerinde tasarımsal ve kurumsal değişiklikler yapıldığı belirtiliyor. Teknik tedbirlerde neyin değiştiğini kendi uyum çalışmanız için Başkanlığın yayımladığı metinden kontrol etmenizi öneririz. Bu sayfa rehberin kendisinin yerine geçmez.

Uyum süreci nasıl işler?

Rehber uyumu ISO 27001 gibi bir sertifika süreci değil, kurumun kendi varlıklarını sınıflandırıp tedbirleri buna göre uygulamasıdır. Ana adımlar şunlar.

Kurumda zaten ISO 27001 bilgi güvenliği yönetim sistemi varsa iş baştan başlamaz. Başkanlığın yayımladığı ISO 27001 eşleştirme tablosu, iki yapıyı tek bir denetim altında yürütmeyi kolaylaştırmak için hazırlandı. Kendi ISO tarafınız için ISO 27001 rehberimize bakabilirsiniz.

Yıllık denetimde ne olur?

Denetim, Bilgi ve İletişim Güvenliği Denetim Rehberine göre yapılır. Denetim ekibi kurum içinden ya da hizmet alımıyla kurulabilir. Eski Dijital Dönüşüm Ofisinin yayımladığı cevaplara göre denetçiden ISO 27001 başdenetçi sertifikası, CISA sertifikası ya da TSE'nin BİG Rehberi uyum denetimi programında yetkilendirilmiş denetçi belgesinden biri bekleniyordu. Güncel şartları Başkanlığın 1.1 sürümlü denetim rehberinden kontrol edin.

Denetçi önce varlık grupları ve kritiklik dereceleri tablosunu ister. Sonra seçilen tedbirlerin gerçekten uygulandığına dair kanıt arar. Uygulamada en çok kanıt istenen alanlar erişim yetkileri, yönetici hesapları, kimlik doğrulama, kayıt yönetimi, yedekleme ve olay yönetimidir. Bunlar politika yazmakla değil, sistemden alınan kayıtla kanıtlanır.

Tedarikçiler ve hizmet veren firmalar rehbere uymak zorunda mı?

Eski Dijital Dönüşüm Ofisinin sıkça sorulan sorular sayfasında bu soruya verilen cevap, kapsamdaki kurumlara hizmet veren üçüncü tarafların rehbere uymakla doğrudan yükümlü olmadığıydı. Başkanlığın Temmuz 2026 dokümanı da aynı soruyu ele alıyor, güncel ifadeyi oradan teyit edin.

Pratikte durum şöyle işler. Tedarikçi doğrudan yükümlü olmasa bile, hizmet verdiği kurum rehber tedbirlerini sözleşmeyle tedarikçiye yansıtır. Kurumun sunucularına uzaktan bağlanan bir yazılım firması, kurumun erişim kontrolü ve kayıt tedbirlerinin içinde kalır. Denetimde tedarikçinin kim olduğu, ne zaman bağlandığı ve bu bağlantıyı kimin onayladığı sorulur. Bu konuyu tedarikçi erişim yönetimi sayfasında ayrıntılı anlattık.

Siber Dayanıklılık Yönetmeliği ile ilişkisi

Siber Güvenlik Başkanlığı 18 Kasım 2026'da Siber Dayanıklılık Yönetmeliği taslağını görüşe açtı. Taslak kurumsal SOME kurmakla yükümlü kuruluşlar ve kamu kurumları için MFA, erişim gözden geçirme ve log saklama gibi somut şartlar getiriyor. Yönetmelik kesinleştiğinde BİG Rehberi ile nasıl birlikte uygulanacağını bugün bilmiyoruz. Kamu kurumlarının iki metni birlikte okuması gerekecek. Ayrıntılar için Siber Dayanıklılık Yönetmeliği rehberimize ve kamu kurumları sayfamıza bakabilirsiniz.

AdeGate hangi tedbirlerde kanıt üretir?

AdeGate bir uyum yazılımı değildir ve kurumu tek başına rehbere uyumlu yapmaz. Ağ ve sistem varlık gruplarında denetçinin sorduğu teknik soruların bir kısmına kayıtla cevap verir.

Bu sayfa hukuki veya denetim tavsiyesi değildir. Kapsam ve tedbirler için Siber Güvenlik Başkanlığının yayımladığı güncel rehber metnini esas alın.

Sık sorulanlar

Bilgi ve İletişim Güvenliği Rehberi hâlâ geçerli mi?

Evet. Dijital Dönüşüm Ofisi kapatıldı ama rehberin uyum, denetim ve gözetim görevleri Siber Güvenlik Başkanlığına devredildi. Başkanlık rehberin Mart 2026 tarihli 1.1 sürümünü yayımladı.

BİG Rehberi kimleri kapsar?

Bilgi işlem birimi olan veya bilgi işlem hizmetini sözleşmeyle üçüncü taraflardan alan devlet teşkilatındaki kurum ve kuruluşları ve kritik altyapı hizmeti veren işletmeleri kapsar. Milli güvenlik kapsamında faaliyet yürüten kurumlar hariçtir.

BİG Rehberi denetimi ne sıklıkla yapılır?

Kapsamdaki kurumların uyum faaliyetlerini yılda en az bir kez denetlemesi beklenir. Denetim, Bilgi ve İletişim Güvenliği Denetim Rehberine göre yürütülür.

Kritiklik derecesi nasıl belirlenir?

Her varlık grubu için bir anket doldurulur. Anket verinin gizlilik, bütünlük ve erişilebilirlik açısından önemini ve bir ihlalin bağımlı varlıklar, etkilenen kişi sayısı, kurumsal, sektörel ve toplumsal sonuçlarını puanlar. Puan grubun 1, 2 veya 3 olan derecesini belirler.

Kurumlara hizmet veren tedarikçiler BİG Rehberine uymak zorunda mı?

Eski Dijital Dönüşüm Ofisinin cevabına göre tedarikçiler doğrudan yükümlü değildir. Ancak hizmet verdikleri kurum rehber tedbirlerini sözleşmeyle onlara yansıtır ve tedarikçinin erişimi denetimde sorulur. Güncel cevabı Başkanlığın sıkça sorulan sorular dokümanından teyit edin.

ISO 27001 sertifikası BİG Rehberi uyumu yerine geçer mi?

Geçmez, ama işi kolaylaştırır. Başkanlık iki yapıyı birlikte yürütmek için ISO 27001 eşleştirme tablosu yayımladı. Rehberdeki varlık grubu ve kritiklik derecesi yaklaşımı ise ayrıca uygulanmalı.

AdeGate'i ücretsiz deneyin

Ücretsiz plan süresizdir. Kurulum tek komutla, kendi sunucunuzda yapılır ve verileriniz dışarı çıkmaz.